ՈՒՃՈԽ-ՊՈՒՃՈԽ, ԽՕՐԱՆԹՕ-ԽՕՐԱՆԹԱ ԿԱԶՄԻՍ

ԶԷՅԹՈՒՆԻ ԲԱՐԲԱՌ

Զէյթունցի հայ.png
Աղբիւր՝ «Հիւսիս» ամսագիր, Ս. Պետերբուրգ, 1863, թիւ 1

ԳԱՅԻԱՆԷ ՆԱԼՊԱՆՏԱՆ

Միյ պոլուզը կայգուկ չի, կ’օսէյ գեղացը կանակը. ումաշ կօ կէնիյ։ Էնիւյ համոյ ամէն առաւտուն Քիւյիւստիւսան էաղիւթք կօ կէնիյ, Սուրբ Սայգէսան բայըխէօս կօ կէնչիյ։ Իւյ մ’է ուխտը ղապուլ իղով, ձէանը Աստըծու անկէճը գոնոց՝ մույազըն հասով։ Պոլուզան լուսունկոյ կիմի աշկինա կօ նիշանըն, իտքը հայսանըքա համոյ հազըյլըխ կօ դէշնին. թէագվիւյէն ու հոյսան համոյ Գեյմանըկա պէզիյը կ’ոյթոն, պէտք իղոծ բոնիյը կօ կառնուն, իտէ էօյը կիսոտ կատոյ մնացոծնիյը կօ հազըյին, իսկի ապըռճօն, այմաղօն կ’առնուն։ Հոյսայ դահն էա պըառագ կօ կէնին։ Իտքը՝ հոյսան ձը կօ նստացնըն, Զէյթունա սուխոխնիյը կօ բիլլին, թըմպոկ կօ զայնըն, թիֆօնկէ ձէան էա կօ լասւայ, օմ տոնա էառոջ կենոն պարիննէ, էնիւյ տոնտիյը կու գոյ, ճոնկ-ճոնկ օռուզ ու շանքոյ կու ցանը գոլոխնիյէն, հիտը գինէ, այոխ էա կու բիյի։ Իտքը պոսոկը էնիլո համոյ, Եաղուպեան իշխանըն թաղը՝ Ս. Սայգէս գեղիցէն կ’ոյթոն, հապօ էա տավոյ կօ զենին, մատող կենին, մայգաջոյ կօ բաժնին։ Հոյկը կօ կէնին, գեղացընիյը ուխնէք կու տոն՝ Միկ բայձը վիյոյ վէլէն, միկ ուղոնկընա միջ ծեյանըն, մասկոն ու ըշնէհէավիւր կ’օսէն…։

 

Դժուար հասկնալի բառեր

այմաղօն – նուէր
այոխ – օղի
ապըռճօն – ապարանջան
գեղիցէ – եկեղեցի
դահ – կողմ
ըշնէհէավիւր – շնորհաւոր
թըմպոկ – թմբուկ
թիֆօնկ – հրացան
իտէ էօյը – վերջին օրը
լուսունկոյ – լուսնկայ
խօրանթօ – խօրանթա կազմիս – ընտանիք կազմես
կայգուկ – կարգուած, ամուսնացած
կանակ – կին
կենոն – կենան (կենոլ՝ կենալ)
հազըյլըխ – պատրաստութիւն
հապօ – ապա
հոյկը – հարսանիքը, ուրախութիւնը
հոյս – հարս
ղապուլ իղով – ընդունուեցաւ
ճոնկ-ճոնկ – ճանկ-ճանկ, ափ-ափ
մայգաջոյ – մրգաջուր
մասկոն – շնորհաւորական բառ մը
շանքոյ – շաքար
ուխնէք – օրհնանք
ուղոնկընա միջ – անկողինի մէջ
ուճոխ-պուճոխ նըս – տուն ու տեղ ըլլաս, ամուսնանաս
ումաշ կօ կէնիյ – կը յուսար, կը սպասէր (ումաշ էնիլ՝ յուսալ, սպասել)
պէզիյ – շուկայ (պազար)
պըառագ – պռոյգ, օժիտ
պոլուզ – տղայ
սուխոխնիյը – փողոցները
վէլէն- վայելեն
տավոյ – տաւար
Քիւյիւստիւսան – Քրիստոսին
օմ – որու
օռուզ – բրինձ

 

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s