ԾՈ՞ՎԸ ԹԷ ԵՐԿԻՆՔԸ

ՍԻՐԱՆ ԱՒԸՆԵԱՆ ԱՄՊԱՐՃԵԱՆ

– Ի՞նչ ունի՞ս, ո՞ւր ես:

– Հրաւիրուած ենք ճաշի, բա՞ն մը կայ:

– Պարզապէս գծագրութեան կտաւներ պիտի ապսպրեմ, պիտի հարցնէի, թէ կը փափաքի՞ս ընկերակցիլ:

– Ուրիշ օր:

– Եղաւ, հարց մը չէ: 

Մէկ վայրկեան ետք, ձեռնահեռաձայնին զանգը կրկին կը հնչէ․

– Ո՞ւր ես, կրնամ գալ:

– Մի՛ գար, ինքնաշարժով կը հանդիպիմ եւ կ’երթանք:

Գրադարանը փակ է: 

– Որքա՜ն ծոյլ է այս ծովեզերեայ ժողովուրդը: Վայրկեան մը հեռաձայնեմ դրան վրայի հեռաձայնի թիւին:

– Հիհի, չխանգարես քուներնին:

 – Ճիշդ 12:00ին կը բանանք,- կը պատասխանէ գրավաճառը:

Ժամը 12:15 է, վերջապէս կը ժամանէ պաշտօնեան եւ մեծ ինքնավստահութեամբ եւ «ճշմարտօրէն» կը հաստատէ, թէ իրենք տասներկուքէն առաջ կը բանան, եւ տակաւին «հապիպի» ըսելով ալ կը պնդէ:

Գծագրութեան պէտք եղած կտաւները գնելէ եւ մաս մըն ալ ապսպրելէ ետք, անոնք փափաք կը յայտնեն ջնջին զեղչով առնելու, բայց՝ ոչ մէկ զեղչ: Կրկին պաշտօնեան «հապիպի՛» բացագանչելով կը հաստատէ, թէ գիները հաստատ են, ըստ չափերու:

– Եկո՛ւր, շատ գեղեցիկ տեղ մը գիտեմ:

Կ’երթան Լաթաքիոյ հարաւային ծովափի կողմը: Բնիկ, հարուստ տեղացիները այդ կողմերը շատ գեղեցիկ բնակարաններու եւ ճաշարաններու կեդրոն ըրած են, կան նաեւ պարզ եւ համեստ, ժողովրդային քաֆէներ:

Կանգ կ’առնեն դրան մը դիմաց, կը մտնեն ծաղիկներով եզերուած անցքէ մը ներս եւ աստիճաններէն վար իջնելով, միայարկ, նեղ-նեղ անցքերու դէմ դիմաց կը գտնուին, ուր փոքրիկ սեղաններ եւ աթոռներ շարուած են, իսկ դիմացը՝ միայն ու միայն կապուտակ եւ ալեկոծ ծովն ու ալիքներուն կանչը:

Շուարած են, թէ ո՞ւր նստին:

– Շաբաթը երեք օր հոս եմ, եւ այս սեղանը լաւագոյնն է, եկո՛ւր, մի՛ շուարիր, վստահիր ինծի եւ հոս նստի՛ր, լաւագոյն տեղն է:

– Ի՞նչ կ’ընես մինակդ:

– Միայն կը դիտեմ, մտիկ կ’ընեմ, ականջակալներովս կ’ունկնդրեմ նախասիրած երաժշտութիւնս եւ կը կարդամ:

– Ի՞նչ կը կարդաս:

– Մի՛ հարցներ, կարեւորը գիրք կը կարդամ:

– Անգլերէ՞ն, յունարէ՞ն թէ արաբերէն:

– Կարեւոր չէ: Նայած տրամադրութեանս:

– Կարելիութիւն կա՞յ հետերնիս ներկ, վրձին եւ մնացեալ թափթփելիք առարկաները բերելու:

– Ոչ մէկ արգելք,- կը պատասխանէ սպասեակը, որ տարիքը առած մարդ մըն է:

Ժամեր շարունակ կապոյտի այդ երանգները, կապուտախառն կանաչը, բացը եւ գոցը, կատաղի ալիքները, երեւցող փրփուրները մերթ ժայռերուն վրայ, մերթ դէպի ծովափի ժայռերը, կը յայտնուին ու կրկին կը կորսուին, ետ կու գան, իսկ հեռուն տեղ-տեղ ճերմակ գիծեր, որոնցմէ անդին հոսանք մը տարբեր՝ մուգ կապոյտ, իսկ հոսանք մըն ալ՝ բացը: Մէկ խօսքով՝ հրապուրիչ եւ կախարդիչ մթնոլորտ, օդը՝ զով, եւ թեթեւ հով մը: Արարչական ստեղծագործութեան հրաշալի վայր մը:

Կամաց-կամաց կը վերանան զրոյցին ժխտական նիւթերն ու բացասական ըսի-ըսաւները, դրականը կը փոխարինէ ջիղերը վնասող այդ նիւթերուն: Տարիքի տարբերութիւնը հարց չէ մէջերնին, կարեւորը մտածելակերպն է: Ի՞նչ է տարիքը, պարզապէս՝ թուանշան․ մարդ կարելի է փոքր տարիքին նոյնիսկ փորձառութիւններու տիրանալ, ըստ իր ապրած ձեւին ու ճակատագրին: 

Աթոռները դէպի ծով: Լռութիւն կը տիրէ: 

Յանկարծ տարիքով մեծը, որ նախապէս իր ընկերակիցին ուսուցչուհին եղած էր, երիտասարդութեան շրջանին, հարց կու տայ:

– Կ’ուզե՞ս զիս մեծ քոյրդ համարել, կամ մօրաքոյրդ եւ կամ ուսուցչուհիդ, ինչ որ էի արդէն: 

– Ոչ, կը նախընտրեմ որ ընկերուհիս ըլլաս: 

– Հարց չկայ, ուզածդ համարէ եւ կոչէ զիս ինչպէս որ հանգիստ կը զգաս: 

Երկար լռութենէ մը վերջ՝

– Ես հիմա խաղ մը պիտի սկսիմ, միշտ կը խաղամ, հարցումներ պիտի ուղղեմ եւ առանց մտածելու պիտի պատասխանես,- խօսք կ’առնէ նախկին աշակերտուհին,-

մէյ մը ես, մէյ մը դուն պիտի հարցնենք: Առաջին հարցումս․ այս բնութեան ո՞ր տարրը կը փափաքէիր ըլլալ:

– Ալեկոծ ծովը,- կը պատասխանէ,- իսկ դո՞ւն:

– Լաւ, բայց ես երկինքը չեմ փափաքիր ըլլալ: Ինծի համար երկինքը վանդակի մը մէջ ըլլալ կը նշանակէ: Նայէ՛, ծովը որքան փոթորկոտ շարժումեր կան, խորերը կեանք կայ, ապրող էակներ կան:

-Երկինքը: Զգո՜յշ, «ինչո՞ւ» հարցնել չկայ:

– Լաւ․ երկրորդ հարցում: Հորիզոնին մութ կապոյտը ի՞նչ կը խորհրդանշէ քեզի համար:

– Պարզապէս կապոյտ գոյնին այսինչ մակարդակը: 

– Հահա, միա՞յն:

– Այո: Այսօր չեմ ուզեր մտածել տարբեր բաներ: Այնքան յոգնած է հոգիս, եւ մտքի խաղաղութեան կարիքը ունիմ: Միայն կ’ուզեմ վայելել բնութիւնն ու այս խաղաղ վայրկեանը:

– Այս դեղին շուշանին ի՞նչը սիրեցիր:

– Վրայի կէտերը։ Իսկ եթէ ե՞ս քեզի հարց տայի: 

– Նոյնը պիտի պատասխանէի: Բայց այս մնացեալ թառամած թերթիկները իրենց այդ վիճակով պիտի թափէի աղբը․ այնքան զայրացած եմ կարգ մը անձերէ, որոնք եւս կ’ուզեմ այդ սեւցած թերթիկներուն հետ թափել:

Կրկին լռութիւն կը տիրէ, ալիքները այնքան կը սաստկանան եւ կը բարկանան, կու գան ու զօրաւոր կ’ապտակեն խոժոռ ու կարծր ժայռերը: 

Սուրճը կ’երկրորդուի:

– Մէկ շաբաթէ ի վեր ուտելիքիս ուշադրութիւն կ’ընեմ, իսկ դո՞ւն:

– Ոչ, ճիշդ հակառակը, ջղայնութենէս ախորժակս այս ծովուն նման կը կատղի ու կուլ կու տայ ամէն ինչ՝ համովն ու անհամը:

– Սկսի՛ր ռէժիմի։

– Գիտե՞ս, դիմացս ելլողը, «աղուոր լեցուեր ես», կ’ըսէ, ես կը ժպտիմ, արիւնս եռալով ոչ միայն գլխուս կը զարնէ, այլ հոգեկանիս եւ տուն երթալով աւելի կ’ուտեմ: Յոգնած եմ մարդոց անփափկանկատութենէն եւ անհամ խօսքերէն:

– Մարդոց ի՞նչ: Գեղեցիկ ես եւ հոգիով, եւ արտաքինով: Հոգեկանդ մի՛ խանգարեր այսպիսի անբան խօսքերով:

Սպասեակը երրորդ անգամ սուրճի ճերմակ գաւաթները կը զետեղէ սեղանին վրայ, ափսէով բերած, «հրամեցէ՛ք», ըսելով: Հակառակ պարզ, առանց որեւէ աստղի քաֆէ մը ըլլալուն, մաքրութիւնը զգալի է:

Ժամեր շարունակ, երկու ընկերուհիներ կը հետեւին՝ մին հիացած ծովով, միւսն ալ հրապուրիչ երկինքով: 

Ժպիտով մը կը վճարեն, հաշիւը բաժնուելով, ու գոհունակ կը վերադառնան, կրկին հանդիպելու եւ գեղեցիկ գործեր արտադրելու փափաքով:

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s