ՀՆԳԱՄԵԱԿ

ՀԱՅԵՐԷՆ BLOGը այսօր կը դառնայ հինգ տարեկան։

Տեսանիւթը կը ներկայացնէ հեղինակներու եւ թարգմանիչներու գրուածքներէն կարդացուած հատուածներու հաւաքածոյ մը։

Անոնք, որոնք կը փափաքին այստեղ կարդացուող գրութիւններէն մէկը կամ միւսը ամբողջութեամբ կարդալ, կրնան գրութեան խորագիրը ԳԼԽԱԳԻՐ գրել ու տեղադրել մեր կայքէջի search տարածքին վրայ։

ՇՆՈՐՀԱՒՈՐ ՀՆԳԱՄԵԱԿ։ ԲՈԼՈՐԻՆ ՎԱՐՁՔԸ ԿԱՏԱՐ։

Հայերէն Blogի վարչութիւն

ՍԷՐ ԵՒ ԸՆԿԵՐՈՒԹԻՒՆ

ՍԻՒԶԱՆ ԲՌՆԱԼԵԱՆ

Կար ու չկար, ծովանոյշ մը կար: Ան կապոյտ եւ երկար մազեր ունէր: Ամէն օր ծովուն ալիքներով իր մազերը կը սանտրէր եւ փայլուն զգեստով մը մարմինը կը ծածկէր: Ինքզինք շատ կը հաւնէր, բայց իր գեղեցկութեամբ գոհ չէր: Ծովային աշխարհի բոլոր գաղտնիքներուն տիրանալ կ’ուզէր: Ուստի իր կեանքը ճամբորդութեամբ կ’անցընէր: Բազմատեսակ ձուկերն ալ անոր երկար մազերէն կը կախուէին, որպէսզի շնաձուկերէն թաքնուէին, որովհետեւ անոնք այլ ձուկերով կը կշտանային: 

Ծովանոյշը իր զգեստով շատ աչքառու էր: Հապա ձուկերը ինչպէ՞ս չվախնային: Ծովանոյշը գեղեցիկ էր, ուստի շնաձուկերը իրեն մօտենալ պիտի ուզէին: Եւ եթէ մօտենային՝ կրնային նշմարել, որ երկար մազերուն տակ ահագին ձուկեր կը պահուըտին: Անոնք որոշեցին ճար մը գտնել:

– Ծովանոյշին հետ պէտք է խօսինք: Ան մեզ չնշմարեց: Եթէ նշմարէ՝ բոլոր վտանգներէն կը պահպանէ:

– Ուրկէ՞ գիտես, որ մեզ պիտի պահպանէ, թերեւս մեզի հետ ապրիլ պիտի չուզէ: 

– Այո՛, մենք իր մազերէն կախուած բեռներ ենք: Եթէ գիտնայ որ իրեն հետ ենք՝ մեզ պիտի չսիրէ:

– Ուրեմն ի՞նչ պէտք է, որ ընենք: Հագո՞ւստը փոխենք:

– Անկարելի: Ծովանոյշին հագուստը բնական է, չես կրնար վրայէն հանել: 

– Այսինքն հագուստը իր մարմինի՞ն կը պատկանի:

– Այո՛: 

– Ա՜հ, ամէն օր անոր կապոյտ ու երկար մազերուն շնորհիւ կը փրկուինք, իսկ փայլուն զգեստին պատճառով յանկարծ կրնանք մեռնիլ: Չեմ գիտեր՝ ուրախանա՞մ, թէ  տխրիմ:

– Մի՛ մտահոգուիք: Աղմուկ մի՛ ընէք, հիմա մեզ պիտի լսէ:

– Հոգ չէ, թող լսէ, թող լսէ որ այս վախէն ազատինք:

Ծովանոյշը զգաց, որ մազերը իրար խառնուած էին: Ան ծովու ալիքներով իր մազերը սանտրել սկսաւ: Յանկարծ ծովուն մակերեսին վրայ ձուկերն ալ երեւցան: Այդ պահուն հեռուներէն անօթի շնաձուկ մը կը մօտենար: Փախչելու ժամանակ չկար: Ձուկերէն մին ծովուն յատակը իջաւ եւ լօռ հաւաքեց ու շուտով իր ընկերներուն քով վերադարձաւ: 

– Ընկերնե՜ր, ինծի օգնեցէ՛ք: Այս լօռով ծովանոյշին հագուստը պէտք է ծածկենք:

– Ինչո՞ւ: 

– Քանի որ չենք կրնար հագուստը փոխել, ուրեմն ծածկենք, որ շնաձուկը չնշմարէ անոր գեղեցկութիւնը:

– Ո՜հ, ես շատ կը վախնամ: Ծովանոյշը մեր կատարած փոփոխութիւնը պիտի տեսնէ:

– Եւ բարկութեամբ այս հսկայ շնաձուկին բերանը մեզ պիտի յանձնէ:

– Աճապարեցէ՛ք, շնաձուկը հետզհետէ աւելի կը մօտենայ:

Ձուկերը աճապարանքով ծովանոյշին մարմինը ծածկել սկսան: Ծովանոյշը անդրադարձաւ պատահածին եւ կարծեց որ այս չարաճճի ձուկերը զինք կը պաշտպանեն: Ուստի ձայն չհանեց, իսկ շնաձուկը տեսաւ թէ ծովանոյշը լօռով շրջապատուած էր: Ալ աւելի մօտեցաւ եւ անոր մազերը շոյեց: Ձուկերը աղաղակելով վազվզել սկսան: Ծովանոյշը լօռը իր վրայէն հանեց եւ շնաձուկին ըսաւ.

– Նայէ, աս է իմ բնութիւնս: Թանկարժէք քարի մը պէս կը փայլիմ: Աշխոյժ եւ գեղեցիկ եմ: Պտտելով սորվիլը շատ կը սիրեմ:

– Դո՛ւն ալ ինծի նայէ: Ես ծովուն ամենազօրաւոր էակն եմ: Ուրիշները ինձմէ կը վախնան: Ես քեզ ծառաներուս քով տանիլ կ’ուզէի, որպէսզի ինծի ծառայելով ապահով ապրէիր այս ծովուն մէջ:

– Ինծի հարցուցի՞ր: Ես քեզի հետեւիլ չեմ ուզեր: Ես իմ ճամբուս հետեւորդն եմ:

– Բոլոր ծառաներս իրարու կը նմանին: Ես չեմ ուզեր քովս քեզի պէս աչքառու եւ ինքնուրոյն էակ մը:

Շնաձուկը հեռացաւ, իսկ ձուկերը հանգիստ շունչ մը առին: Ուր որ է շնաձուկին բերնին մէջ պիտի կտրտուէին: Ձուկերէն մին ըսաւ.

– Այս վա՛խը մեզ չարչարեց, ոչ թէ շնաձուկը: 

Այդ օրէն վերջ ծովանոյշը եւ ձուկերը իրարու ընկերացան։ Այլեւս վախին տեղ կար սէր եւ ընկերութիւն:

ՍԷՐ ԵՒ ԸՆԿԵՐՈՒԹԻՒՆ

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ՄՕՐՍ ԱՍՄՈՒՆՔԸ

ՅԱՍՄԻԿ ՔԻՒՐՏԵԱՆ

Մայրս՝ Սիրվարդ Գիրիշճեան Քիւրտեան, մանաւանդ հայրս՝ Խաչիկ (Քաջբերունի) Քիւրտեան, երկու որբեր, գլխապտոյտ յառաջացնող արտասանութիւններու ցանկ մը ունէին։ 

Ահա երկու օրինակ մօրս արտասանածներէն։ Ուրախ ու գոհունակ եմ, որ առիթը ստեղծած եմ արձանագրելու։ Անշուշտ տողերը անպայման բուն գրութեան կրնան չհամապատասխանել, բայց պէտք է նկատի ունենալ տարիքը՝ 104+:

Առաջինը, Միքայէլ Նալբանդեանի «Ազատութիւն» քերթուածը՝ արձանագրուած է 30 Յունուար 2017ին։

Երկրորդը՝ 2016ի Ապրիլեան պատերազմին, երբ լսեց, որ երիտասարդ զինուորներ զոհուած են, առանց երկվայրկեան իսկ կորսնցնելու, անմիջապէս այս տողերը արտասանեց։ Մեզի համար նորութիւն էր, որովհետեւ մինչեւ այդ օրը չէինք լսած։

Արձանագրուած է 2017ի Ապրիլ 24ին։

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ՎԱՐԴԱՆ ՕԶԻՆԵԱՆԻ ԱՅՑԸ ԿԵԴՐՈՆԱԿԱՆ ՎԱՐԺԱՐԱՆ

Վարդան Օզինեան (1930 – 2019), որ Կեդրոնականի 1949–50ի շրջանաւարտ էր, 2000 թուականի Յունուարին այցելած է վարժարանը։ Հոս տեղադրուած վիտէոյի ոչ-մասնագիտական արձանագրութիւնը կը վաւերագրէ իր այդ այցելութիւնը՝ հանդիպումը տնօրէնութեան, ուսուցչական կազմին ու աշակերտութեան հետ։ Այստեղ, զրոյցներուն ընթացքին կը տեսնուի, թէ ան որքան հետաքրքրուած էր մայրենի լեզուով ու իր դպրոցով։ Երկար տարիներ ան ատենապետն էր Եւրոպայի Կեդրոնական Սանուց Միութեան, կրթական մշակ, ուսուցիչ եւ լեզուին ապագայով հետաքրքրուող ու անոր ապագան ծրագրող մասնագէտ ու նուիրեալ անձնաւորութիւն մը։

Արձանագրութիւնը տրամադրած է Սեւան Անէտեան (Փարիզ), որուն շնորհակալութիւն կը յայտնենք։

ՀԱՅԵՐԷՆ BLOG

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ԵՐԵՒԱՆ

ՄԷՐԻ ՏՐԴԱՏԵԱՆ
Դամասկոս, Ազգ. Սրբ. Թարգմանչաց Ճեմարան, 8րդ կարգ

Երեւանը Հայաստանի մայրաքաղաքն է ու ամենամեծ քաղաքը: Երեւանը աշխարհի ամենահին քաղաքներէն մէկն է, որ հիմնադրուած է Ք. ա. 782 թուականին: Անոր ժողովուրդը կը կազմէ մէկուկէս միլիոն մարդ: Կը գտնուի ծովէն մինչեւ հազարերեք հարիւր մեթր բարձրութեան վրայ: Տարուան մեծ մասը երկինքը պարզ է՝ կապոյտ, եւ արեւը միշտ պայծառ է: Քաղաքը ուշադրութիւն գրաւած է իր բնութեան գեղեցկութեամբ եւ հմայքով, իր բարձրադիր բլուրներով: Քաղաքի հարաւային մասէն կ’երեւի հիանալի Արարատ լեռը իր բարձր գագաթներով, որ տարուան բոլոր եղանակներուն ծածկուած է ձիւնով: Իր մէջ գտնուեր է քարէ սալիկ մը, որ գրուած է սեպագիր տառերով, թէ Երեւանը հիմնադրուած է Ք․ ա․ 782ին:

Իսկ ներկայ Երեւանը քաղաք մըն է ճարտարապետական գեղեցիկ գլուխ- գործոցներով, որոնք կազմուած են դասական եւ ժամանակակից ճարտարապետութեան հարուստ աւանդոյթներով: Իսկ ներկայիս Երեւանը կը համարուի Հայաստանի արդիւնաբերական, գիտական, մշակութային կեդրոն:

Շատ գեղեցիկ է հայրենիքս:

4 Ապրիլ 2020

https://hayerenblog.wordpress.com/2020/04/04/%d5%a1%d5%bc%d5%b8%d5%b2%d5%bb%d5%b8%d6%82%d5%a9%d5%ab%d6%82%d5%b6-%d5%a3%d5%a1%d6%80%d5%b8%d6%82%d5%b6-%d5%a5%d6%80%d5%a5%d6%82%d5%a1%d5%b6-%d5%b6%d5%b8%d6%80-%d5%ba%d5%a1%d5%bf%d5%a5%d6%80%d5%a1/

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն blog-ի վարչութեան հետ:

ՆՈՐ ՊԱՏԵՐԱԶՄ

ՅԱԿՈԲ ԳԱՍԱՐՃԵԱՆ
Դամասկոս, Ազգ. Սրբ. Թարգմանչաց Ճեմարան, 8րդ կարգ

Երկար պատերազմէ ետք, ուրիշ պատերազմի մը հանդիպեցանք՝ Քորոնա վայրըս: Որպէսզի ան չտարածուի, դպրոցը մեզի քսան օր արձակուրդ տուաւ: Մեր ուսուցիչները դասերը դիմատետրի մէջ սկսան դնել: Ես սկսայ սորվիլ նոր տրուած դասերը, եւ վերաքաղել հին դասերը: Ահաւասիկ կը կարդամ Արեւշատ Աւագեանի կենսագրութիւնը եւ կը զբաղիմ խաղալով: Այս արձակուրդին ես հեռացայ դպրոցէս, ընկերներէս, նուագէս, մեծ մօրմէս, փորձերէս եւ հաճելի բոլոր պտոյտներէս: Ծնողներս ալ հեռացան իրենց գործերէն, պետութիւնը խնդրեց բոլոր մարդոցմէ, որ տունը մնան, իրենց առողջութեան համար: Այս բանտարկութիւնը մեզի կը սորվեցնէ հիւանդութիւնները կատակի չառնել, որովհետեւ այս կատակով կարելի է որ վնասենք մեծ եւ պզտիկ տարիքով անձերու: Որպէսզի այս հիւանդութիւնը չունենանք, պէտք է հետեւինք մեր անձի մաքրութեան՝ ձեռքերը լուանք, տունէն դուրս չելլենք, որ չփոխանցուինք եւ չտարածենք ուրիշներուն մէջ:

Վայրըսը այս օրերուն բուժում չունի եւ միայն կը տարածուի մարմինին քիթէն, բերանէն եւ աչքերէն: Անոր համար, եթէ, Աստուած չընէ, մեր բարեկամներէն մէկը հիւանդանայ այս վայրըսով, այն ատեն կ’անդրադառնանք, որ մաքրութիւնը որքա՜ն կարեւոր է մեր կեանքին մէջ: 

4 Ապրիլ 2020

https://hayerenblog.wordpress.com/2020/04/04/%d5%a1%d5%bc%d5%b8%d5%b2%d5%bb%d5%b8%d6%82%d5%a9%d5%ab%d6%82%d5%b6-%d5%a3%d5%a1%d6%80%d5%b8%d6%82%d5%b6-%d5%a5%d6%80%d5%a5%d6%82%d5%a1%d5%b6-%d5%b6%d5%b8%d6%80-%d5%ba%d5%a1%d5%bf%d5%a5%d6%80%d5%a1/

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն blog-ի վարչութեան հետ:

ԱՌՈՂՋՈՒԹԻՒՆ

ՍԷՐԼԻ ՔԷՇԻՇԵԱՆ
Դամասկոս, Ազգ. Սրբ. Թարգմանչաց Ճեմարան, 8րդ կարգ

Առողջութիւնը թագ մըն է առողջներու գլխուն վրայ, որ միայն հիւանդները կը տեսնեն: Առողջութիւնը ամենէն կարեւոր բանն է մարդուն համար, որ իրեն առիթ կու տայ ընել ամէն տեսակ գործեր եւ ապրիլ լաւ ձեւով: Հիմա այս օրերուն բոլոր երկիրներուն մէջ տարածուած է վտանգաւոր հիւանդութիւն մը, որ կ’ազդէ մարդուս առողջութեան եւ կը պատճառէ թոքերու ծանր հիւանդութիւն եւ կարգ մը պարագաներուն՝ յատկապէս ծերերու պարագային, մահուան պատճառ կ’ըլլայ: Սուրիական կառավարութիւնը որոշում առաւ, որ մի քանի շաբաթ տունը մնանք, մեր առողջութիւնը չվտանգելու համար: Այո, շիտակ է, որ տունը մնալը երկար ժամանակի համար հաճելի բան մը չէ: Այսպիսով մեր ընկերները չենք տեսներ, դպրոց չենք երթար, նոյնպէս՝ եկեղեցի, ակումբ, երգչախումբի: Կը զգանք որ բանտարկուած ենք տան մէջ: Բայց պէտք է այս բոլորը ընենք եւ տունը մնանք՝ մեր առողջութեան համար: Պաշտպանուինք այս հիւանդութենէն՝ միշտ մաքուր ըլլանք, միշտ օճառուինք, օտար մարդոց բարեւ չտանք, տունէն դուրս ելլենք միայն կարեւոր ապրանք գնելու համար, երեսնիս լուանք երբ տուն դառնանք, որովհետեւ մաքրութիւնը կարեւոր բան մըն է:

Տունը մնացէ՛ք, ինքզինքնիդ պաշտպանեցէ՛ք։

https://hayerenblog.wordpress.com/2020/04/04/%d5%a1%d5%bc%d5%b8%d5%b2%d5%bb%d5%b8%d6%82%d5%a9%d5%ab%d6%82%d5%b6-%d5%a3%d5%a1%d6%80%d5%b8%d6%82%d5%b6-%d5%a5%d6%80%d5%a5%d6%82%d5%a1%d5%b6-%d5%b6%d5%b8%d6%80-%d5%ba%d5%a1%d5%bf%d5%a5%d6%80%d5%a1/

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն blog-ի վարչութեան հետ:

ԳԱՐՈՒՆ

ՓԱԹԻԼ ԻՇԽԱՆԵԱՆ
Դամասկոս, Ազգ. Սրբ. Թարգմանչաց Ճեմարան, 8րդ կարգ 

Գարունը ամենագեղեցիկ եղանակն է իր ծառերով, ծաղիկներով եւ թիթեռնիկներով: Գարունը երեխաներ բակ կ’իջնեն խաղալու, իսկ թռչունները կը սկսին երգել իրենց գեղեցիկ եղանակները: Գարնան առաջին ծաղիկը ձնծաղիկն է։ Այս եղանակին, օրերը արեւոտ կ’ըլլան եւ գեղեցիկ: Անոր համար մարդիկ կը հանեն իրենց վրայէն տաքուկ վերարկուները եւ կը սկսին տարբեր պտոյտներու երթալ: Նաեւ մայրերու տօնը գարնան եղանակին կը հանդիպի: Ի՛նչ գեղեցիկ է գարունը: 

4 Ապրիլ 2020

https://hayerenblog.wordpress.com/2020/04/04/%d5%a1%d5%bc%d5%b8%d5%b2%d5%bb%d5%b8%d6%82%d5%a9%d5%ab%d6%82%d5%b6-%d5%a3%d5%a1%d6%80%d5%b8%d6%82%d5%b6-%d5%a5%d6%80%d5%a5%d6%82%d5%a1%d5%b6-%d5%b6%d5%b8%d6%80-%d5%ba%d5%a1%d5%bf%d5%a5%d6%80%d5%a1/

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ԵՐԱՆԻ՜

ԾՈՎԻԿ ԿԱՐԱՊԵՏԵԱՆ

Կանաչ շրջանակով պատուհանին դէմ գամուած, դուրս սեւեռած էր սրճագոյն աչքերը․ օրուան վերջին մասն էր՝ արեւնամուտ:

Արեւը ոգեխառնուած կ’ողջագուրէր տարփուհիին, ծովը ամչնալով մարգրիտէ ցոլքեր կ’արձակէր, որոնք զիրար համբուրելով կ’անհետանային գիշերուան մթութեան խորերը՝ հազարաւոր փայլուն պահակներ զետեղելով սեւ երկինքին մէջ:

Տակաւին գամուած էր, գոց կարմիր վարագոյրին ետեւ:

Կ’ուզէր պոռթկալ, հայհոյել, լալ, ողբալ: Կ’ուզէր աջ ձեռքին գինիի գաւաթը գետին շպրտել, փշրել: Կ’ուզէր ձախ ձեռքին բաժանումի նամակը ճմռթկել, պատռել, բզկտել…

Դեռ գամուած էր, ճերմակ մետաքսէ գիշերանոցով, բոպիկ, խառնիխուռն մազերով, յոգնած դէմքով:

Կարծրացած վիզը կ’ուզէր դարձնել, շղթայուած ոտքերով վազել անցեալին: Ետին կային միայն, արծաթէ ծաղկամանին մէջ, կնճռոտ վարդեր ծարաւ, փայտէ սեղանին վրայ՝ ֆրանսական պանիրներու աւելցուք, յատակը հասած մանիշակագոյն զոյգ մը մոմ, դեղին բազկաթոռի վրայէն կիրքի ու գիրկընդխառնումի, քրտինքի գրգռիչ հոտ ու խոնաւ, չորս պատեր:

Գամուած էր, գամուած։ Ոչ կրնար արեւուն գիրկը մխրճուիլ, հաճոյանալ, հանգստանալ, ոչ ալ ետին՝ բաց կապոյտ երազներուն մէջ լողալ:

25 Փետրուար 2020

https://hayerenblog.wordpress.com/2018/02/25/%d5%a5%d6%80%d5%a1%d5%b6%d5%ab%d5%9c/

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ԲՈՂԲՈՋՆԵՐ ՅՈՅԶԻ

ՅԱՍ

Փթիթ-փթիթ բողբոջներ յոյզի,
Գոյներու ծփանք նոր այգաբացի.
Հայելով անոնց խինդին փղձկուն,
Կը ժպտիմ ի տես գոյին թարմ, դողդոջ:

Ժպիտ-ժպիտ կ’էանան, կը փթթին
Դէմքէս, դէմքիս վրայ ու ներսիդին…
Ոսկեթելն շուրթիս կը մանեմ երկար,
Որ փաթթեմ հոգի՜ն քնքուշ, տուողի՛ն.
Ընծայ մ’ալ ինքն է, հարկաւ, անմեկին:

Կը դիտեմ ձիգ հրճուանքը խայտալի
Ակունքէս ժայթքող փթթուն շիթերուն.
Վառ գոյներով ես կուրցած, արբշիռ
Կը յիշե՜մ նման թոյրեր գոյնզգոյն,

Որոնք անցեալ օրերուս մէջքին
Կապեցին սիրուն գօտի ծիրանի.
Անիմանալի գնացքով կեանքի
Խունացան անհետ օր մը վաղեմի:

Փթիթ-փթիթ բողբոջներ յոյզի…
Գոյներու ծփանք նո՛ր այգաբացի,
Կը գրկե՜մ ես ձեզ ուժգին, սրտադո՜ղ
Չըլլայ թէ երթաք անցեալի ճամբով…

5 Հոկտեմբեր 2019

https://hayerenblog.wordpress.com/2018/10/05/%d5%a2%d5%b8%d5%b2%d5%a2%d5%b8%d5%bb%d5%b6%d5%a5%d6%80-%d5%b5%d5%b8%d5%b5%d5%a6%d5%ab/

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ: