ԳԼԽԱՐԿԸ

ԼԵՌՆԱ ԳԱՐԱԳԻՒԹԻՒՔ

Գլխարկ մըն էի տիրոջս գլխուն վրայ: Անոր գլուխը կը պաշտպանէի ցուրտէն, անձրեւէն, կը պահպանէի նաեւ արեւուն կիզիչ ճառագայթներէն: Սակայն ինչպէ՞ս եւ ինչո՞ւ եղաւ՝ չեմ գիտեր․ օր մը զօրաւոր հով մը փչեց եւ թռայ գլխէն ու ինկայ գետին: Այնքա՜ն զօրաւոր կը փչէր քամին, որ տէրս չկրցաւ բռնել զիս եւ սկսայ գլորուիլ գետին: Կլոր-կլոր, կլոր-կլոր դարձայ: Երբ կը դառնայի, շուրջս կը դառնար ամէն բան: Ի վերջոյ գացի եւ զարնուեցայ պատին. կանգ առի․ սաստիկ ցնցուած էի: Չէի գիտեր, թէ ո՛ւր էի եւ չէի տեսներ, թէ ո՛ւր էր տէրս: Շատ փոշոտած էի: Հիմա, ի՞նչ պիտի ըլլար:

Ես վարժուած էի պտտիլ տիրոջս գլխուն վրայ, բարձր եւ մաքուր: Իսկ հիմա գետին տապալեր էի, կը սողայի: Ո՞վ կը փափաքէր փոշոտած, ցեխոտած գլխարկ մը կրել։

Անկիւն մը կը կենայի. մարդիկ կ’անցնէին առջեւէս ու կ’երթային հեռուները: Ոմանք հապճեպ կը քալէին. որոշ էր, որ ունէին գործ կամ գործեր, ժամադրութիւն կամ այցելութիւն․ ոմանք ալ դանդաղ էին․ արդեօք քալէի՞ն, թէ ո՛չ՝ կանգնէի՞ն: Անոնք, որոնք կ’աճապարէին, կ’ուզէին պաշտպանուիլ անձրեւէն, որ սկսեր էր կաթկթիլ: Իսկ անոնք, որոնք կը դանդաղէին, կը պաշտպանուէին անձրեւէն, իրենց հովանոցին շնորհիւ: Ո՛չ անձրեւը եւ ոչ ալ քամին իրենց հոգն էր:

Բազմութիւնը սկսաւ շատնալ: Մարդոց ոտքին տակ որպէսզի չճզմուէի, սմքեցայ անկիւնս, կծկուեցայ, սակայն ի զո՜ւր: Յանկարծ մէկը տեսաւ կամ չտեսաւ, կից մը զարկաւ եւ գլորուեցայ. անդիէն՝ ուրիշ անցորդ մը կոխեց վրաս ու քալեց, գնաց: Ո՜հ, այս ի՜նչ չարչարանք էր: Մէկը չկա՞ր, որ վերցնէր զիս գետնէն, վերցնէ՜ր եւ անկի՛ւն մը դնէր: Եզերքը՝ հոն լքուած էի եւ կը սպասէի վախճանիս: Չէ՜, դիւրին չէր այսքան, շուտ պիտի չհասնէի վերջաւորութեան: Հիմա մայթի մը եզերքը, հազիւ հազ կը պրծէի ինքնաշարժներու անիւներէն: Անձրեւը սաստկացեր էր. ճամբու եզերքէն կը քշուէի ջուրի հոսանքին ազդեցութեամբ: Հազիւ կրնայի դիտել շուրջս արցունքոտ աչքերով, թաց-խխում: Միայն ես չէի թրջողը: Մանուկներ կային, որոնք կը յենէին ինքնաշարժներուն եւ դրամ կը մուրային: Աղտոտ հանդերձներով կիներ, ծծկեր մանուկներ իրենց գիրկը, թաշկինակ կը ծախէին: Շուրջս շարժուն շուկայ մըն էր: Անդին բոկեղավաճառ մը խոշոր հովանոցի մը տակ իր գործը կ’ընէր, ասդին միեւնոյն ձեւով շագանակավաճառ մը կանգնած էր եւ կը ջանար պաշտպանուիլ անձրեւէն:

Զբօսաշրջիկներ կային, որոնք իրենց անձրեւանոցները հագած՝ լուսանկարել կ’աշխատէին շուրջի եռուզեռը: Ափիբերան կը դիտէի այս իրարանցումը հանգիստի եւ անհանգիստի, հարուստի եւ աղքատի, արդարի եւ անարդարի, շտապողի եւ դանդաղողի, երեւակայելի եւ աներեւակայելի այս անցուդարձը, այս զանազան դրուագները, որոնք շուրջս կը պատահէին: Յանկարծ ձայն մը իմացայ, ձայն մը, որ հետզհետէ կը մօտենար խլացուցիչ աղմուկով. մօթօրսիքլէթ մըն էր, որ վրաս կու գար. մօտեցա՜ւ, մօտեցա՜ւ, հազիւ թէ պիտի ճզմուէի անիւներուն տակ… օ՜, փոքրիկ տղայ մը գետնէն վերցուց զիս: Մազ մնացեր էր վախճանիս, բայց ազատեր էի:

Ազատեր էի, սակայն ծեծ կ’ուտէի: Փոքրիկը կը զարնէր ինծի, չէ՜, աւելի ճիշդը կը թօթուէր զիս, զարնելով իր ծունկին: Փոշին եւ ջուրի կաթիլները կը թափէին վրայէս: Ան որքա՜ն կը զարնէր, ես այնքան կ’ուռէի եւ հին վիճակիս կը հասնէի: Տղան գործը վերջացնելէ վերջ զիս աջ ու ձախ դարձուց, եզերքներս շտկեց եւ դրաւ գլուխը: Լաւ տփոցէ մը վերջ, ահա՛, ինքզինքս վերագտայ: Նորէն բարձրացեր էի եւ այլեւս զերծ էի վտանգներէ եւ հասակ պիտի առնէի կամաց-կամաց:

Հիմա նոր տէր մը ունէի: Թէեւ քիչ մը մեծ եկեր էի փոքրիկ տիրոջս գլխուն, բայց հոգ չէ, փրկուեր էի եւ ամէն բան ծայրէն կը վերսկսէր: Ան պիտի մեծնար, ես պիտի յարմարէի անոր գլխուն: Նորէն մէկը պիտի պահպանէի անձրեւէն, տաքէն, հովէն, ցուրտէն եւ աւելին՝ փոքրիկ տէրս պիտի ներկայացնէի իբրեւ մարդ: Ան գլխարկով պիտի բարեւէր շուրջիններուն, գլխարկովը պիտի ներկայանար հանրութեան եւ գլխարկովը պիտի յարգուէր անոնց կողմէ, որոնք ազնուութեան, կարգ ու կանոնի հետամուտ էին: Գոհ էր ան, գոհ էի ես:

Նախկին տէ՞րս: Շուտո՜վ մոռցեր էի զայն: Ա՞ն. ան նոր գլխարկ մը գնած էր շատո՜նց:

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

Advertisements

ԲԱԽՏՈՎ ԾՆԱՅ

ԾՈՎԻԿ ԿԱՐԱՊԵՏԵԱՆ

Ես դատաստանի օրը ծնայ, հազարաւոր մեղաւորներ եւ զղջումով մաքրուողներ, նենգ նայուածքներ, թունաւոր լեզուներ, մարդկութիւնը զրպարտողներ, մերկ մարմիններէ անջատուողներ ու վերացողներ, ապաշխարողներ… Ես ձեր անտեսած կոյր անկիւնը ծնայ:

Սիրուն վարդին փուշով խոցած արիւնահոս վէրքէն ծնայ, գազաններուն անգութ ու վայրագ ճիրաններէն ջուրի նման սահելով ծնայ, խաբեբաներուն դիմակազերծուած չքնաղ պահուն ծնայ, երեք անգամ անարդարօրէն մահացայ ու երեք անգամ յարութիւն առի:

Ես ձեր փորած ծուղակներէն, օդէն, նեխած գերեզմանէն, ձեր գարշահոտ ու զզուելի շունչէն, ամուլ ժայռը պատռտելով ծնայ:

Ես արդարութեան օրը ծնայ։

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ԽՈԶԵՐՈՒ ՏԱՐԻ

ՍՏԵՓԱՆ ՔԷՕՇԿԷՐԵԱՆ

Մեր ազգային հաւաքական կեանքին մէջ
Անպակաս են խոզերը
Ոմանք իսկապէս խոզ են մարմնով
Բացակայող վիզով
Յաղթանդամ ու յաղթափոր
Ուրիշներ ձայնով են խոզ
Ուրիշներ ախորժակով
Ուրիշներ վարքով բարքով
Առքով փառքով
Ուրիշներ ալ հոգւով
Եւ լրջօրէն դիտեցէք
Մեր կեանքին կեդրոնական մասերը գրաւած
Խոզատիպարները դատարկագլուխ
Աջ խոզ ձախ խոզ
Վեր խոզ վար խոզ
Բայց մեծագոյն բացական
Խոզարածութիւնն է
Եթէ մէկ հատ մը ըլլար մէջերնին
Խոզարած եւ խոզաբոյժ
Հաւաքէր այս խոզերը
Մաքրէր սրբէր չորցնէր
Ան չէ ալ
Ո՞վ խոզերու տարի հռչակած է աս տարին
Կ’երեւի մեզ յիշեր է
Կամ ալ շատ հայասէր է
Մեզի համար խոզերու տասնամեակ իսկ հռչակենք
Քիչ է քիչ
Խոզերու յիսնամեակ եւ հարիւրամեակ
Հա հարիւրամեակները մենք կը սիրենք տարբեր սիրով
Խոզ ու խոճկոր թող հրճուին
Աս տարուընէ սկսեալ հարիւր տարի

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ՍԵՐԴ ԵՄ

«Անքակտելի», Անուշ Պանիքեան

ՆՈՐԱ ՊԱՐՈՒԹՃԵԱՆ

մակերեսիդ ծփացող սերը ես եմ
ջուր կտրած չերեւցող կաթըն ես դուն
մի խլրտար
մէջս ես
գող պարտուած հոգիիդ
վրիժառու աւիշն եմ
անունդ եմ
լեզուդ եմ
ինծի տուած արիւնիդ
կարմրաւուն գնդիկն եմ
կը խոստանամ
պիտի չերթամ այն տեղերը
ուր ատելով դուն գացիր
ուր սրունքդ դողդղաց
քեզմէ ինծի, վերջապէս, անքակտելի անիմաստը նետուած է

մի՛ հաւատար լռութեան
խօսքը յաճախ զայն վանելու համար է
համդ ինծի
ցաւդ ինծի
ինծի տուիր միջուկդ
ու ցանցառցար
կը քաշքշուիս ետեւէս
թէեւ կ’ուզես փրթիլ կեանքէն
բայց չես կրնար հաշտուիլ ինձմէ փրթած մահուան հետ
սերդ եմ
դուն հոսած ես իմ մէջս
դատարկուած
երբ կը կարդաս գաղտագողի գրիչէս թափուող մասունքը
կը հասկնա՞ս խորախորհուրդ թանձրութիւնը լռութեան
քեզմէ ինծի, վերջապէս, անքակտելի գերիմաստը նետուած է
քեզ չեմ լքեր
սերդ եմ

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ԲԱՆԱՍՏԵՂԾ

ԷԴՕ ԽԱՉԱՏՐԵԱՆ
Փարիզ, Դպրոցասէր Վարժարան, 4րդ դասարան

Երկու տող գրեցի,
հայքու մը թռցուցի.
մարդիկ տեսան,
զարմացան…

Ամենէն շատ
հօրքուրս ուրախացաւ
եւ ըսաւ.
«Եթէ դուն հայքու կը գրես՝
ուրեմն բանաստեղծ ես»։

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ԴԷՊԻ ԴՊՐՈՑ

ԿԱՅԱՆԷ ՖՈՐԷԼ
Փարիզ, Դպրոցասէր Վարժարան, 4րդ դասարան

Դպրոցս հեռու է:
Մեծ մայրիկիս հետ
ինքնաշարժով,
կու գանք միասին՝
քոյրիկս, զարմիկս եւ ես
խօսելով,
երգելով,
վիճաբանելով,
աղօթելով
կը հասնինք դպրոց:

Ինչ լաւ է,
որ դպրոցս հեռու է…

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ԲԱՌԱՐԱՆԸ ԵՒ ԲՈԼՈՐԸ

ՍԻԼՎԱ ՊԱՂՏԱՍԱՐԵԱՆ
Փարիզ, Դպրոցասէր Վարժարան, 4րդ դասարան

Եթէ բառարան կարդամ,
ամէն բան պիտի գիտնամ
եւ բոլորին պիտի բացատրեմ,
որ բոլորը
ինծի պէս
ամէն բան գիտնան։

Ուրեմն
հիմա
բառարանս բանամ
ու կարդամ,
որ բոլորը
ամէն բան գիտնան։

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ: