ՄԷԿ ԾԱՅՐԱՅԵՂՈՒԹԵՆԷՆ՝ ՄԻՒՍԸ

ծայրայեղութիւն.jpg

– Հաւատացէ՛ք տղաք, ուրի՜շ ազգ ենք մենք, մե՛ծ, շա՜տ մեծ ազգ:

– Աման դո՛ն ալ, Հայերն ալ ա՞զգ են:
Ի՞նչ ունին, ի՞նչ ըրեր են:

Ալ. Սարուխան, «Մենք՝ Մեր Ակնոցով», Գահիրէ, 1962:

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

Advertisements

ՊԱՏՄՈՒԹԻՒՆ

ԱԼԷՆ ԱՊԵՏՆԱԿԵԱՆ
Փարիզ, Դպրոցասէր Վարժարան, 7րդ դասարան

qq

Գտիր տուեալ սահմանումներուն համապատասխանող բառերը եւ տեղաւորէ տուփիկներուն մէջ, բայց ուշադրութիւն դարձուր «ու»երուն, որոնք պէտք է տեղաւորուին մէկ տուփիկի մէջ:

hh

Լուծում

ll

 

 

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ԱՆԳԼԻԱԽՕՍ ՀԱՅԵՐԷՆ

20180118_191809.jpg

ՍՏԵՓԱՆ ՔԷՕՇԿԷՐԵԱՆ

Դուք հայերէնը
Անգլերէնով կրնա՞ք
Խօսիլ
Հա խօսիլ
Փորձա՞ծ էք
Խօսածդ հայերէն է
Հայերէնի համար է
Հայերէնի չեմ գիտեր ինչին
Մասին է
Անոր կարեւորութեան
Կառավարութեան
Տարահանութեան
Այլակերպութեան
Այլացումին
Մաշումին ու փտումին
Ատոր դէմ պայքարին
Ապրող ապրող լեզուին մասին
Շնչող վազող թռչող եւ սողացող
Ոչ թէ տունմնայ կամ
Տանփեսայ
Հայերէն հայերէն
Այլ անգլերէն հայերէն
Անգլերէնի հայերէն
Անգլերէնով հայերէն
Կամ էլ անգլերէնում հայերէն
Կարևորը խօսիլը չէ՞
Անգլեհայերէն
Փորձեցէք
Եւ յարատեւեցէք
Հէչ մի կենաք
Արդէն գրաւորի մասին չէ խօսածնիս
Գրաւորը չինահայերէն ալ կ’ըլլայ
Կարդացող չկայ գրող ինչու ըլլայ
Այսօր կայ վաղը չկայ
Այսօր չկայ վաղը չկայ
Վաղը չկայ վաղը չկայ
Չըլլայ նէ ալ կ’ըլլայ
Խառնումառն ալ հոգ չէ
Աս է մեր կացութիւնը
Պունտան իյի փարլամազ
Էշէըն սիքի եարամազ
Խօսեցէք
Խօսացէք
Խօսէք
Հոսհոսէք
Կեցցէք
Ուր որ էք
Կեցէք
Ալ կը բաւէ

 

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

ՀԱՄԵՍՏՈՒԹԵԱՆ ԴԱՍ

Համեստութեան դաս

ՈՒՍՈՒՑԻՉՆԵՐԸ – Ամէն բան սոսկալի սղած է, եկած ենք յաւելում խնդրելու:

ՀՈԳԱԲԱՐՁՈՒ ՄԸ – Վարժապետ ըսածդ համեստ ըլլալու է: Ասանկ օղ-մօղ գնելու ըլլաք նէ՝ հարկաւ ամսականնիդ չի բաւեր:

Ալ. Սարուխան, «Մենք՝ Մեր Ակնոցով», Գահիրէ, 1962:

 

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

 

ԵԹԷ ԱՅՍ Է ԳՈՎԱԾՆԻՆ…

եթէ այս է....jpg

– Իմացա՞ր, Հայաստանի մէջ պէտք է աշխատինք եղեր:
– Ո՞ւր է, հապա դրախտավայր ֆալան ըսելով երկինքները հանեցին: Դրախտի մէջ մարդս կ’աշխատցնե՞ն:

Ալ. Սարուխան, «Մենք՝ Մեր Ակնոցով», Գահիրէ, 1962:


Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ:

 

ՀԱԶԱՐՈՒՄԷԿ ԳԻՇԵՐՆԵՐՈՒ ԵՐԱԶՆԵՐ 334-343

27157035_841518149363519_1260747865_n
Ծովինար կամ Սաֆինար

ՈՅԺ

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒԵՐԵՍՈՒՆԵՒՉՈՐՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Կը տեսնեմ ես զիս կոկորդիս վիրահատումը կատարած բժիշկին մօտ: Ինչո՞ւ հոս եմ, չէ՞ որ վտանգն այլեւս ի սպառ վերացած է: Ահ, խօսք կը բանայ ան հայրենակցուհիիս՝ պորտապարի հանրագայթ Ծովինարին մասին, որ եգիպտացիներու ականջին կը հնչէ Սաֆինար: Եւ մինչ ես պարկեշտութեան սահմաններուն մէջ կը ջանամ պահել զրոյցը, քանի աղօթող մարդ է, փաստ՝ թաւշեայ կապերտն, ինք, սակայն, ընդհակառակը, իր հարցումներով աւելին կը պահանջէ, կարծես ելլելու, ազատագրուելու համար պահպանողական իր վիճակէն: Ուրեմն առիթն է, որ փոխադարձաբար ի՛նք օգտուի ինձմէ: Երանի գիտնայի, լաւ կը պատրաստուէի, կը սերտէի՜ պարարուեստն արեւելեան, արժանին մատուցանելու համար եգիպտուհիները շուքի մէջ ձգող հայուհիին:

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒԵՐԵՍՈՒՆԵՒՀԻՆԳԵՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Հորթ մը եւ կով մը դաշտին մէջ… կ’որոճան… անշարժ…: Կ’երազեմ կ’երեւի՝ կը բացագանչեմ՝ «Որքան խելացի է Աստուած. յաջողեցաւ անբան արարածներ պատկերացնել»: Դիմացս նստած անձը կը համաձայնի: Կ’ըսեմ՝ «Դո՞ւք ալ տեսաք հորթն ու կովը»: Ինքն ալ կը բացագանչէ՝ «Ի՛նչ հորթ, ի՛նչ կով… մարդո՛ւն կ’ակնարկեմ»: Կ’երազեմ անկասկած…

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒԵՐԵՍՈՒՆԵՒՎԵՑԵՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Այս անգամ բարեւով մը անցնելու փոխարէն առջեւէս՝ կը կենայ ու տխուր շեշտով կը փափաքի որ հաստատեմ մահը հայու մը, որուն անունը կու տայ: Յստակ չեմ լսեր, սակայն կը կռահեմ, թէ ո՛վ ըլլալու է: «Թրայեա՞ն, այո, օ՜, տարիներ առաջ»: «Ինչպէ՞ս, դեռ շաբաթ մը առաջ խօսակցած էինք հեռաձայնով»: Ի՞նչ առեղծուած է այս: Իսկ ան նեղուած է կ’երեւի, որ չեմ սրտակցիր իրեն, ու թերեւս քանի մը խօսք ալ կը սպասէր հանգուցեալին մասին, ու մինչ կը ջանամ պարզաբանել, ինք կը քաշէ ոտքերը եւ զգայաքամ կը հեռանայ անզգայ անձէս: Կ’անդրադառնամ որ սխալ լսած եմ, նմանաձայն մականուններ կը շրջին մտքիս մէջ, եւ այլեւս ուշ է կանչելու զինք ու բացատրելու, ու յանցանքի զգացում մը հետզհետէ կը նուաճէ զիս:

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒԵՐԵՍՈՒՆԵՒԵՕԹՆԵՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Հարցումն ուղղուած է ու ես նիւթը կը բռնեմ ու կը քննարկեմ բազմակողմանիօրէն: Սակայն ահա հաղորդավարուհին կը սաստէ զիս վերադառնալու բուն նիւթին ու չշեղելու: Յայտնի է թէ ոչինչ կը հասկնայ եւ աւելի իր մարմնական հրապոյրներուն համար ընտրած են զինք, քան մտքի: Իրողութիւնն ըմբռնած ըլլալու նայուածք մը կը նետեմ վրան ու կը վերսկսիմ քննարկումիս: Սակայն շպարեալ այս էգը որոշած է պարտադրել ինքզինք, ու դարձեալ նեղացուցիչ ընդմիջմամբ հրաւէր կ’ուղղէ չշեղելու: Միտքէս ինչպէ՞ս չանցնի, որ եթէ կապտապակի սեղանին շուրջ չըլլայինք, այլ կաթնածորան անկողնի մէջ, կը հասկցնէի շեղումն ի՛նչ է:

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒԵՐԵՍՈՒՆԵՒՈՒԹԵՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Կը տեսնեմ ես զիս հաշիշով լիցքաւորուած սիկարէթ մը ձեռքս: Բարեկամս ոստիկանատունէ մը բերեր է եւ կ’ուզէ տեսնել, թէ ան ինչպէս պիտի ներգործէ վրաս: Իսկ ե՞ս… կ’երեւի կը փնտռեմ զիս երկա՜ր ատենէ ի վեր լքած ներշնչումը…: Կը ծխեմ ու կը ծխեմ, ծուխը առատօրէն կը քաշեմ ներս, բարեկամս աւելին կը պահանջէ, տակաւին ոչինչ կը տեսնէ վրաս, կը սկսիմ հազալ, կոկորդս կ’այրի, բայց ինչ որ կը սպասուէր՝ չի պատահիր, նոյն անձն եմ ու կ’ըսեմ բարեկամիս, որ զիս անբնական անձ կը համարէ եւ թէ ոստիկանատունէն այնքան դժուարութեամբ հայթայթուած ընտիր հաշիշն ի զուր էր վատնուած, մինչ համոզուած եմ ես, որ այս պիտի չըլլայ ներշնչմանս ուղին…:

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒԵՐԵՍՈՒՆԵՒԻՆՆԵՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Կը գտնեմ ես զիս հայելիին առջեւ… այս անգամ որոշած եմ կենալ ու նայիլ…: Օթեւանին հինգերորդ եւ վեցերորդ յարկերուն մէջտեղ գտնուող, ամբողջ պատը գրաւող հայելին է, երկու յարկերը իրմէ փոխադարձաբար տեսանելի…: Հինգերորդէն բարձրանալով կամ վեցերորդէն իջնալով՝ կ’անցնէի առջեւէն, աչք մը կը նետէի, այո, բայց չէի կանգներ, ոչ ոք կը կանգնէր… հինգերորդէն ու վեցերորդէն պիտի դիտէին ու զարմանային…: Բայց այս անգամ կեցայ ու կը նայիմ… ու կը տեսնեմ ինքզի՛նքս… եւ հինգերորդ ու վեցերորդ յարկերէն զիս դիտողներն ալ… ամէնքս իրարու հետ… անշարժացած պահ մը… որմնագո՜րգ անկրկնելի… որմէ հարկ է ա՛լ անջատուիլ:

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒՔԱՌԱՍՈՒՆԵՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Կը գտնեմ ես զիս ժողովրդական լեզուով գրող բանաստեղծին մօտ: «Ինչո՞ւ», կը հարցնեմ: «Բանաստեղծութիւնն ուզեցի տանիլ ժողովուրդին, ահա՛ ինչու: Բայց կրցայ լեզու գտնել ո՛չ ժողովուրդին հետ, ո՛չ ալ…» եւ անշուշտ կնոջ մուտքին հետ հարկադրաբար կը լռէ: Յետոյ, երբ առանձին ենք կրկին, կը բացագանչէ՝ «Ա՜հ, մեր կեանքը բաժնուած է միջեւ մեր տիկնոջ եւ մի՛ւս կանանց: Տիկինն այնքան շուտ կը կորսնցնէ ինչ հմայք որ ունէր, մինչ միւս կանայք ընդմիշտ կը հմայեն: Բանաստեղծն է անշուշտ որ կը ծեփաթափէ իր կինը, մինչ միւսներուն ցնծուն ծիծաղն, ա՜հ, բաւական է»: Գիտե՛մ, այս օրերուն կիներ չեն, այլ մի՛ն, ցուցադրապարի աստղը՝ Նելլի՛ն: Կը հարցնեմ անմեղօրէն՝ «Այս տարի ալ հեռատեսիլէն երգուպարով ներկայացուած քերթուած-հանելուկներդ պիտի վայելե՞նք»: «Աստուած վկայ, այդ աղջկան նմանը չկայ, այնքան խնդուն է, թռվռուն, թեթեւ: Դեռ քիչ մըն ալ հայերէն սորվեցուց…»: «Իրա՞ւ»: «Այո…»: «Ի՞նչ»: «Իր բերանէն պէտք է լսես, իր բերանէն միայն աղուոր կը հնչէ…»: «Հայհոյութիւն կ’երեւի»: «Այո, բայց չէ, խաղ է, ա՜հ, եթէ կրնայինք նման բառեր քերթուածներուն մէջ նետել, կարդացուէի՜նք թերեւս»: «Ըսէ՜ ալ»: «Համ չունի ինձմէ, իր շրթներէն պէտք է փրցնել՝ Մամայիդ պուցը»:

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒՔԱՌԱՍՈՒՆԵՒՄԷԿԵՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Չեմ գիտեր ո՛ւր կը գտնուիմ, բայց յայտնի է որ մեռած եմ, եւ անզգայ կը նայիմ երկնքի մը, որ թերեւս կորնթարդ առաստաղն է դամբարանի մը, երբ կը հասնին ձայներ ու կը տեսնեմ դէմքեր, որոնք կը նային հորն ի վար եւ կը խնդրեն ինձմէ – զի կը հաւատա՜ն – բարեխօսել եւ իրականացնել իրենց փափաքները: Եթէ միայն գիտնային վիճակս…

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒՔԱՌԱՍՈՒՆԵՒԵՐԿՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Ճատրակի մրցաշարքի մը մեկնաբանն եմ եւ քովս նստած աղջիկը անսպասելիօրէն կը խպնի… այս դարուս: Դիտողութիւններս – թագաւորը թագուհիին ետեւն ապաստան գտաւ, նայինք փիղին թափառումը ո՛ւր պիտի յանգի, եկո՛ւր եւ կասեցո՛ւր այս զինուորին յառաջխաղացքը… – բոլորն ալ քրքիչով կ’ընդունուին: Սկիզբները չէի հասկնար պատճառը, բայց յետոյ գուշակեցի, որ աղջիկը խպնոտ է, եւ նկարագրականներուս մէջ տռփական երանգ մը կը գտնէ: Հաճո՜յք սկսայ ստանալ ես ալ, եւ նժոյգս այլեւս կ’ասպատակէ ա՛ջ ու ձա՛խ ու վա՛ր:

 

ԵՐԵՔՀԱՐԻՒՐԵՒՔԱՌԱՍՈՒՆԵՒԵՐՐՈՐԴ ԵՐԱԶ

Այս երազն արդեօ՞ք առաջին անգամն է որ կը տեսնեմ: Եկեղեցիին առջեւ խռնուեր է ժողովուրդ, կը մտնեմ ես ալ ներս, տօն է, կարծես, այո, խաւաքարտէ մանրակերտ քարայր մը սարքեր են՝ այծերով, ոչխարներով ու կովերով, եւ հեռուն՝ խորանին վրայ, Սուրբ Ծննդեան խորհուրդը խունկով-շարականով անգամ մըն ալ կը կրկնուի: Լուրջ կերպարանք մը կ’ընդունիմ, հաւատացեալ կը ձեւացնեմ ու կը զարմանամ տեսնելով ժպտադէմ կղերական մը, որ ձախ ու աջ կը շրջագայի, այրերու ու կանանց ականջներուն բաներ մը կը փսփսայ, եւ ինք իր այդ ըսածներէն կը զուարթանայ, մինչ ակամայ ունկնդրողներէն ոմանք վրդոված կը թուին, ոմանք՝ զարմացած, եւ դեռ ոմանք՝ յայտնօրէն իրե՛նք ալ զուարճացած: Ես աչքերս կը յառեմ խորանին, որ մեղսակցութեան որեւէ կասկած չհրաւիրեմ, սակայն ի՛նքն է որ կը մօտենայ եւ ականջս ի վար կը յայտնէ, որ ինծի գաղտնիք մը կը վստահի՝ պատարագիչ Վահրիճ Սրբազանը բռնուած էր կովու մը հետ միաւորուած ժամանակ: Անակնկալ այս հաղորդումը կը զարմացնէ զիս ու կը նայիմ դէմքին ու կարծես Լեռ Կամսարն է, այնքան կը նմանի…

 

Արտատպումի պարագային կը խնդրուի նախապէս կապ հաստատել Հայերէն Blog-ի վարչութեան հետ: